Nú á R7
Samband
R7 Kringvarp
Postboks 226
FO-600 Saltangará
Starvslýsingar
Myndarøðir
Lesarabrøv
Savnið
Lýsing
Lýsing
? / ??

Sólskinssøga í Suðuratlantshavi

Andøvsløtan | 07/10-2018 17:45

Í summar varð South Georgia í Suðuratlantshavi alment lýst at vera rottufrí.

Hetta er bretskt oyggj, ið liggur í eystur og vestur ímillum Kap Horn í Suður-amerika og Kap Góðvón í Suðurafrika eitt vet norðari enn Falklandsoyggjar.

Oyggin er til støddar sum tær smærru í heiminum, einar 170 km í longd og 15 km í miðal breið við nógvum firðum á suður- og norðursíðu, einar 2.500 km2 til víddar, altso knapt dupult so stór sum Føroyar.

Hægsti fjallatindur, Mount Paget, er einki minni enn slakar 3.000 m høgur.

Hevði Sth Georia ligið norðari ella í flógvum havstreymi, búðu helst fleiri fólk har enn tey bert 20, ið gera vísindaarbeiði ella verja bretskan yvirvaldsrætt. Oyggin køld og kavaklødd frá apríl til november, ið er vetur har suðuri.

Einasta búpláss er Grytviken, har tey flestu av teim bert 20 fólkunum búgva. Grytviken ljóðar heilt norskt, tí at norðmenn grundløgdu bygd, havn og skipa-smiðju har, tá teir róku stórhvalaveiði á oynni til langt upp í 20. øld.

Við hvala- o.ø. bátum úr ymsum londum kom rottan til oynna, og hon nørdist upp í ótaldar miljónir, tí nógvur matur var, bæði stórhvalaleivdir og eitt yðjandi dýralív, selur av alskyns slag og fuglameingi eisini í miljónum.

Rottan vann, og skjótt hevði skaðadýrið gjørt av við flestu fuglasløg sum í fleiri føroyskum fuglabjørgum, hóast pingvinir og kópur livdu eftir. Búfuglurin fekk ikki vart seg, tí rottan gnagaði seg inn í egg og ótu pisur hvørt vár.

Í 2011 søgdu bretskir fuglavinir vell. Tey savnaðu pening til oyðingarútgerð, sleptu tons av rottukrúti úr flogførum yvir alla oynna, ið tey í hópatali síðan fínkembdu til gongu. Kríggið móti skaðadýrunum varaði í 8 ár.

Í fjør eftirkannaðu fólk hjá Sth Georgia Heritage Trust úrslitini av tí miðvísu týningini. Tey brúktu serligar rottuhundar úr Nýsælandi og 4.600 leitingar- og kanningartól fyri at tryggja, at hvørki rottu- ella músakykt var at finna.

Eftir bert 2 árum eiga longu milliónir av smáfuglum og størri sjófuglum, eitt nú súlukongi, aftur á Sth Georgia. Støðugt eftirlit verður nú við oynni, tí bert ein kviðin rotta á oynni hevði verið nóg mikið til at byrja alla ringrásina umaftur.  

 


Meiningar og hugleiðingar ið verða bornar fram í sendingum á R7, umboða ikki meiningar, áskoðanir ella sjónarmið hjá leiðsluni í R7 Kringvarp.

Mest lisið í farnu viku
Borgar­stjó­rin í Runavíkar býráð er ikki Tórbjørn Jacobsen á Glyvrum, hetta sigur Tobbi við R7
Jógvan Páll Lassen: Lat SEV selja bensin og olju
Eiga at halda fast við tálmandi rúsdrekka­politikkin
Metis - Øll sendingin - 04. desember 2018
Sonni hevur Volvo "virus "
Kleptoman-landskassi
Rák (27) Damudomi um sexismu í almanna rúminum
"Kom á 2069!" (42) - 7. des 2018
Glasir!
Nýtt virksemi í turkihúsi­num í Vági
Tvístøða (49) - "Mín besti vinmaður hevur kvett sambandi við meg!"
Fuglafjarðarsendingin (14) - 06. des. 2018
Her verða allar gátur loystar
Dýrir dreingir í Hoyvíkshaga
Tvístøða (49) - Øll sendingin
Novembervitjan í Suðuroy - møtir og bíbliuskeið
Tvístøða (49) - "Eingin hevur ábyrgdina av teimum, ið ikki finna bústað!"
Tíðindi klokkan 12
Janus Rein og Brandur Ellingsgaard: Nýtt advokat­felag byrjar í Føroyum
Heilsustøðan hjá Anne Graham Lotz - ferðin gjøgnum Skuggadalin longri enn væntað!
NOVA úr Suðuroynni (33) - 10. des 2018
Kristilig Tíðindi (77) - Kristiliga tíðindasendingin við Poul Jóhan Djurhuus
Tíðindi klokkan 17:00
Sølutiltak hjá Leirkeri­num - fleiri enn 100 bøkur!
Nú á R7
Samband
R7 Kringvarp
Postboks 226
FO-600 Saltangará
Starvslýsingar
Myndarøðir
Lesarabrøv
Savnið
Nýggjastu tíðindi