Nú á R7
Samband
R7 Kringvarp
Postboks 226
FO-600 Saltangará
Starvslýsingar
Myndarøðir
Lesarabrøv
Savnið
Lýsing
Lýsing
? / ??

Walter Williams: Javnrættur til somu møguleikar, men ikki til somu úrslit

Andøvsløtan | 06/01-2019 10:00
Walter Williams

Ein av mínum yndis vísmonnum er Walter Williams, amerikanskur professari (svartur) í samfelags- og búskaparfrøði á Mason University, og rithøvundur.

Tað, ið fekk Williams at hugleiða um, hvussu ójavnt er býtt millum manna, var tá onkur gramdi seg um, at svørt og spansktmælt í USA eru 32% av landsins íbúgvum, men tey umboða 52% av øllum fongslaðum, og at kvinnur umboða 20% av øllum tjóðartingslimum, men bert 5% av virkisleiðarum eru kvinnur.

Williams er ósamdur í, at øll fólk eru líka, og skrivar, at tey verða aldri líka. Professarin heldur tað vera púra burturvið, at summi krevja, at hitt almenna við makt skal tvinga øll til at fáa somu úrslit uttan mun til evni, hug og ídni.

Sum dømi nevnir Williams, at jødar telja bert 3% av øllum amerikanum, men jødar hava vunnið 35% av øllum Nobel-virðislønum í USA. Jødar telja bert 0,2% av heimsins íbúgvum, men 22,5% av Nobel-vinnarum hava verið jødar. “Torir nakar at kalla norsk/svensku Nobel-nevndina rasistiska,” spyr Williams.

Eisini vísir Williams á, at bert 13% av øllum amerikanarum eru svartir, men upp í 84% av topp kurvabóltsleikarum í USA eru svartir við hægstu inntøku. 67% av fremstu amerikanskum fótbóltsleikarum í fjør vóru svartir. Rasisma?

Hví spæla so fáir svartir baseball, enn færri íshockey og nærum eingin talv?

Williams fer longur: Hví fáa so nógvar kvinnur úr Laos, Samoa og Vietnam, búsitandi í USA, undirlívskrabba? Hví fáa Pima-indianarar í Arizona flestu tilburðir av sukursjúku í heiminum, og næstan bert hvít fáa systiska fibrosu?

Jú, ójavnt er býtt, hugleiðir Williams professari víðari: Hví fáa menn í USA við uppruna í Suðurasia so sjáldan og afro-amerikanarar so ofta prostatakrabba?

Ein australsk kanning sigur, at hávar drepa lutfalsliga 9 ferðir fleiri menn enn kvinnur. Hví raka snarljós 6 ferðir oftari menn enn kvinnur? Av teimum, ið verða dripin av snarljósum, eru 82% menn. Er eingin rættvísi til?

Svarti professarin í samfelags- og búskaparfrøði á Mason University spyr síðst í greinin, hvussu lítið politikarar kunnu gera við at tvinga øll at verða líka ímóti okkara vilja, og at býta alt javnt, bæði tað góða og tað ringa?

Lógin kann tryggja øllum javnstøðu til somu møguleikar, men ikki somu úrslit.  


Meiningar og hugleiðingar ið verða bornar fram í sendingum á R7, umboða ikki meiningar, áskoðanir ella sjónarmið hjá leiðsluni í R7 Kringvarp.

Lýsing
Mest lisið í farnu viku
Fakta kekking av Ingolf S. Olsen
Samrøða: Bjarni Arnason um føroysku fiski­vinnuna
Magnus Heinason gjørdi bummtúr eftir toski
Vespureiðrið (100) - 18. mars 2019
EFTIRSKÚLI Á TVØROYRI Í AUGUST
Hugnaløtan (54) - Gestur: Hjalgrím Davidsen
So kom Markus
Tí eigur onkur at steðga verandi ætlanum, áðrenn stórskaðin hendir.
"Kom á 2069!" (52) - 15. mar 2019
Skulu frysta kalvan umborð
Komið øll við (3) - Gestur: Uni Árting, um dart - 14. mars 2019
Prát við Rigmor Dam, fyrrv. mentamála­ráð­harra
Dómadagsmiðlar og politikarar siga eitt, veruleiki sigur annað
Toskurin ferðast
Hvast orðaskifti á tingi um Lands­bankan
Álvara Kaj Leo, meinar tú tað? Einki er meira veruleikafjart.
Samkynda forkvinnan hjá skotsku konservativu júst fingið barn
Komið øll við (3) - Gestur: Jógvan Skorheim - 14. mars 2019
Normenn fingu rættuliga stóran tosk
Sendið boð eftir fráfarna stjóranum
Rák (37) Barna­rættindadagar 2019 vísa hvar barna­rættindi verða brotin í Føroyum
Hjalmar Zachariassen; Fólksins ogn
VÍF - H71 endaði við 33-22
Hjálparfólka­felagið og Betri hava kunningarfund
Nú á R7
Samband
R7 Kringvarp
Postboks 226
FO-600 Saltangará
Starvslýsingar
Myndarøðir
Lesarabrøv
Savnið
Nýggjastu tíðindi