Í dag er altjóða holocaust dagur
Dagurin í dag er altjóða holocaust dagur, har vit minnast tey ið lótu lív í fólkadrápinum hjá Nazi-Týsklandi.
Dagurin í dag er altjóða Holocaust dagur, har vit minnast tey ið lótu lív í fólkadrápinum hjá Nazi-Týsklandi.
Mett verður at 6 milliónir jødar, 2 milliónir sigoynarar, 250.000 fólk við breki, 9.000 samkyndir menn vóru avrættaði í drápslegunum. Harumframt doyði eitt ókent tal av politiskum- og krígsfangum eisini í legunum, og nógv ið vóru dripin av átrúnaðarligum orsøkum.
Í 2005 gjørdi ST av at 27. januar skal vera altjóða minningardagur fyri tey ið lótu lív í Holocaust.
Tann 27. januar 1945 kom reyði herurin fram á Auschwitz-Birkenau og bjargaði teimum fangum ið enn vóru á lívið. Auschwitz ið lá við pólska býin Oświęcim var stórsta týningarlegan, og er ein av ímyndunum av Holocaust. Legan var býtt upp í Auchwitz I, ið var upprunaliga legan, Auchwitz II-Birkenau, ið var høvuðs týningarlegan og Auchwitz III-Monowitz ið var ein arbeiðslega ið syrgdi fyri arbeiðsmegi til verksmiðjuna hjá IG Farben.
Auchwitz I var upprunaliga bygd at húsa pólskum politiskum fangum. Fyrstu fangarnir vóru sendir til leguna í mai. Í 1940, og fyrsta skipaða drápið av fangum fór fram í sep. 1941. Auschwitz II-Birkenau var bygd sum týningarlega, og bleiv, við tíðini, eitt av høvuðsamboðunum hjá nasistunum ið royndum teirra at týna m.a. jødiska fólka. Frá tíðliga í 1942 til seint í 1944 vóru jødar úr øllum Europa førdir til Auschwitz-Birkenau har teir vóru sendir í gasskømur og dripnir.
Mett verður at 1,3 milliónir fólk vóru send til leguna, og at 1,1 millión doyði. Av hesum vóru áleið 90% jødar. Umleið sætti hvør jødi ið doyði undir seinna heimsbardaga doyði í Auschwitz.
Nógv av teimum ið ikki doyðu í gasskømrunum doyðu av sjúku, hunguri, tilvildarligum avrættingum, læknaroyndum ella vórðu arbeidd í hel.
Undir krígginum arbeiddu, í alt, 7000 SS menn í leguni. Áleið 12% av teimum vóru seinni ákærdir fyri krígsbrotsverk. Summir, m.a. Rudolf Höss ið var ovasti fyri leguna, vóru avrættaðir.
Reyði herurin kom fram á leguna í januar 1945, og teir fáðu fangarnir ið vóru eftir vóru settir í frælsi.
Síðani 1947 hevur Auschwitz-Birkenau verið eitt savn, sum ið dag verður vitja av fólki úr øllum heiminum. Í 1979 var legan lýst at vera eitt UNESCO World Heritage Site.
Mest lisið í farnu viku
Samband
Heygsvegur 8
490 Strendur
Starvslýsingar
Myndarøðir
Lesarabrøv









Savnið




















Nýggjastu tíðindi











